བཀའ་བསྟན་སྤྱིའི་བཤད་བྱའི་ཡན་ལག།

First text in volume. Back to Volume Page Next Text

Wylie title	bka' bstan spyi'i bshad bya'i yan lag
Location	dpal sprul bka' 'bum Volume 2, Text 1, Pages 1-10 (Folios 1a1 to 5b1)
Author	དཔལ་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ་
Less details More details
Citation	Dpal sprul rin po che. Bka' bstan spyi'i bshad bya'i yan lag. In Dpal sprul 'jigs med chos kyi dbang po'i gsung 'bum, Vol. 2: 1-10. Kathmandu: Tsadra Foundation and Shechen Publications, 2026.
Genre	Overviews - spyi don

[edit]

༄༅། །བཀའ་བསྟན་སྤྱིའི་བཤད་བྱའི་ཡན་ལག་བཞུགས་སོ། །

༄༅། །སྤྱིར་ཆོས་གང་ཞིག་འཆད་པ་ལ་བཤད་བྱའི་ཡན་ལག་བཤད་པ། བཤད་བྱ་དངོས་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་བཤད་བྱའི་ཡན་ལག་བཤད་པ་ལ། སློབ་དཔོན་གྱིས་ཇི་ལྟར་འཆད་ཚུལ། སློབ་མས་ཇི་ལྟར་ཉན་ཚུལ་དེ་གཉིས་ཀས་འཆད་ཉན་ཇི་ལྟར་བགྱི་བའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་སློབ་དཔོན་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཆོས་འཆད། དེ་ཡང་སྐུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་གདུལ་བྱ་འཁོར་དུ་མ་འདུས་པ་རྣམས་བསྡུས་འདུས་པ་རྣམས་དད་པར་བྱས་ནས། ཐུགས་ཀུན་ཏུ་བརྗོད་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་དེ་དག་གི་བློ་དང་དབང་པོ་སྐལ་བའི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྟོན་ཏེ། གསུང་རྗེས་སུ་བསྟན་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་དེ་དག་རང་རང་གི་སྐལ་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རིགས་དྲུག་རང་རང་གི་སྐད་དུ་གསུང་ཚངས་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་སྟོན་པའོ། །སློབ་དཔོན་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དག་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་འཆད་དེ། དེ་ཡང་ཉན་པ་པོའི་སྣོད་དག་པ་གདུལ་བྱ་འཁོར་དུ་འདུས་པ་དེའི་རྒྱུད་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་བརྟགས་ནས་རྒྱུད་དག་པ་ལ་ཆོས་འཆད། འཆད་པ་པོའི་ངག་དག་པ་རྡབ་རྡིབ་དང་ནོར་འཁྲུལ་མེད་ཅིང་དབྱངས་གསལ་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཉོན་མོངས་སྤངས་བའི་ངག་གིས་འཆད། གསུང་རབས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་དག་པ་རང་གི་སློབ་དཔོན་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སོགས་ནས་ཇི་ལྟར་ཐོས་པ་ལྟར། ཚིག་ལ་ལྷག་ཆད་དང་དོན་ལ་ནོར་འཁྲུལ་མེད་པར་མི་བརྗེད་པའི་གཟུངས་ཀྱིས་བཟུང་སྟེ་འཆད། དེ་ཡང་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་གིས་ཆོས་འཆད་པ་ན་ཆོ་འཕྲུལ་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འཆད་ཅེ་ན། ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་མི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་བཞི་ཡོད་པས་ཆོ་འཕྲུལ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་འཆད་མི་ནུས། དེ་ཡང་གནས་ཀྱི་བསྐལ་བས་མི་ཤེས་པ་མོའུ་གལ་གྱི་བུས། མ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འོད་ཟེར་ཅན་དུ་སྐྱེས་པ་མ་ཤེས་པ་ལྟ་བུ། དུས་ཀྱི་བསྐལ་བས་མི་ཤེས་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་ཁྱིམ་བདག་དཔལ་སྐྱེས་ཀྱི་ཐར་བའི་ས་བོན་མ་ཤེས་པ་ལྟ་བུ། རྒྱུ་ཐུག་མེད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐུག་མེད་མི་ཤེས་པ། ཇི་སྐད་དུ། རྨ་བྱའི་མདོང་བཀྲ་གཅིག་ལ་ཡང་། །རྒྱུ་ཡི་དབྱེ་བ་ཐ་དད་པ། །དེ་མཁྱེན་པ་ནི་ཀུན་མཁྱེན་ཏེ། །ཀུན་མཁྱེན་ཡེ་ཤེས་མིན་པས་མིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རབ་ཏུ་མང་པོ་མི་ཤེས་པ། སྟོབས་བཅུ་མི་འཇིགས་བཞི་མ་འདྲེས་བཅོ་བརྒྱད་སོགས་མི་ཤེས་སོ། །སློབ་དཔོན་མཁས་པ་པཎྜི་ཏའི་འཆད་ཚུལ་ལ་ཡང་གཉིས་ཏེ། དཔལ་ན་ལེན་དྲའི་གཙུག་ལག་ཁང་ན་བཞུགས་པའི་པཎྜི་ཏ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བཀའ་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྔ་དང་། བསྟན་བཅོས་ཐམས་ཅད་རྩིས་འགོ་ཡན་ལག་ལྔའི་སྒོ་ནས་འཆད། བི་ཀྲཱ་མ་ཤི་ལིའི་གཙུག་ཁང་ན་བཞུགས་པའི་པཎྜི་ཏ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། ཉན་པ་པོ་སྣོད་རུང་དུ་བྱ་བ་དང་། བསྟན་པའི་བྱུང་ཚུལ་ངེས་པ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཆད། འདིར་དང་པོ་ལྟར་འཆད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་བསྟན་བཅོས་ཡིད་བཞིན་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ལྟ་བུ་ལ་བཀའ་མ་ཡིན་པས་རྩིས་འགོ་ཡན་ལག་ལྔའི་སྒོ་ནས་འཆད་དེ། མཛད་པ་པོ་སུས་མཛད་ཅེ་ན། རབ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་མཐོང་བ། འབྲིང་ཡི་དམ་ལྷ་ཡིས་གནང་བ་ཐོབ་པ། ཐ་མ་རིག་པའི་གནས་ལྔ་ལ་མཁས་པ་སྟེ། བསྟན་བཅོས་རྩོམ་པའི་རྒྱུ་གསུམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཚང་ཞིང་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་དང་སྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་རང་དང་གཞན་གྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པ་ཀུན་མཁྱེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་ངག་གི་དབང་ཕྱུག་གིས་མཛད། ལུང་གང་ནས་བཏུས་ན་མདོ་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དང་སྔགས་རྒྱུད་སྡེ་བཞི་སོ་སོའི་དགོངས་འགྲེལ་དང་བཅས་པ་ལས་བཏུས། ཕྱོགས་གང་དུ་གཏོགས་ན་སྤྱིར་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གཉིས་ལས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས། ཐེག་ཆེན་མདོ་སྔགས་གཉིས་ལས་སྔགས་བླ་ན་མེད་པའི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས། དབུ་ནས་ཞབས་སུ་བསྡུས་པའི་དོན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། འཁོར་བའི་རང་བཞིན་སྤངས་བྱར་བསྟན་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་བླངས་བྱར་བསྟན་པ་གཉིས་ལ་འདུས། དགོས་ཆེད་སུ་ཞིག་གི་དོན་དུ་མཛད་ན། སྤྱིར་མཐའ་ཡས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམ་གྲོལ་གྱི་ལམ་ལ་འགོད་པའི་ཆེད་དང་། ཁྱད་པར་རྗེས་འཇུག་སྐལ་བཟང་གི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་འཁོར་འདས་ལ་སྤངས་བླང་དུ་ཤེས་ཏེ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཚེ་ལུས་གཅིག་གིས་མགོན་པོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་གོ་འཕང་མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་མཛད་པའོ། །དེ་ལྟར་རྩིས་འགོ་ཡན་ལག་ལྔའི་སྒོ་ནས་བཤད་པས་ཆོས་ཁུང་མར་ཡིད་ཆེས་པའི་དགོས་པ་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ་སློབ་མས་ཇི་ལྟར་ཉན་པའི་ཚུལ་ནི། སྣོད་ཀྱི་སྐྱོན་གསུམ། དྲི་མ་དྲུག །མི་འཛིན་པ་ལྔ་དང་བཅས་པ་སྤངས་ནས་འདུ་ཤེས་བཞི་བརྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པས་ཉན་དགོས་པ་ལས། དང་པོ་སྣོད་ཀྱི་སྐྱོན་གསུམ་ནི། ཇི་སྐད་དུ། རྣ་བ་མི་གཏད་ཁ་སྦུབ་ལྟ་བུའི་སྐྱོན། །ཡིད་ལ་མི་འཛིན་ཞབས་རྡོལ་ལྟ་བུའི་སྐྱོན། །ཉོན་མོངས་དང་འདྲེས་དུག་ཅན་ལྟ་བུའི་སྐྱོན། །ཞེས་སོ། །དེ་གསུམ་སྤངས་པ་ཡང་། མདོ་ལས། ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག །ཅེས་སོ། །དྲི་མ་དྲུག་ནི། རྣམ་བཤད་རིག་པ་ལས། ང་རྒྱལ་དང་ནི་མ་དད་དང་། །དོན་དུ་གཉེར་བ་མེད་ཉིད་དང་། །ཕྱི་རོལ་རྣམ་གཡེང་ནང་དུ་སྡུད། །སྐྱོ་བས་མཉན་པའི་དྲི་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །མི་འཛིན་པ་ལྔ་ནི། ཚིག་འཛིན་ལ་དོན་མི་འཛིན་པ། དོན་འཛིན་ལ་ཚིག་མི་འཛིན་པ། བརྡ་མ་འཕྲོད་པར་འཛིན་པ། དོན་གོ་ལོག་ཏུ་འཛིན་པ། གོང་འོག་ནོར་ནས་འཛིན་པ་ལྔའོ། །འདུ་ཤེས་བཞི་ནི། ཕལ་པོ་ཆེ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ལ་ནད་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཆོས་ལ་སྨན་གྱི་འདུ་ཤེས། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་སྨན་པ་མཁས་པའི་འདུ་ཤེས། ནན་ཏན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་ནད་ཉེ་བར་འཚོ་བའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཞེས་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ནི། ཆོས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མན་ངག་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱུད་ལས། མེ་ཏོག་སྟན་སོགས་རབ་འབུལ་ཞིང་། །ས་ཕྱོགས་སྤྱོད་ལམ་སྡོམ་པ་དང་། །སྲོག་ཆགས་ཀུན་ལ་འཚེ་མི་བྱ། །བླ་མ་ལ་ནི་གསོལ་བ་འདེབས། །མ་ཡེངས་བླ་མའི་གདམས་ངག་ཉན། །དོགས་སེལ་ཕྱིར་ན་སྐྱོན་ཚིག་འདྲི། །སྒྲོལ་མ་ཡན་ལག་དྲུག་དང་ལྡན། །ཞེས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀས་འཆད་ཉན་ཇི་ལྟར་བགྱི་བའི་ཚུལ་ནི། དབྱིག་གཉེན་གྱིས། མདོ་དོན་སྨྲ་བར་འདོད་རྣམས་ལ། །མན་ངག་ཅུང་ཞིག་སྦྱིན་པར་བྱ། །དེ་ལ་མན་ངག་འདི་ཡིན་ཏེ། །དགོས་པ་བསྡུས་པའི་དོན་བཅས་དང་། །ཚིག་དོན་བཅས་དང་མཚམས་སྦྱོར་བཅས། །བརྒལ་ལན་བཅས་ཏེ་བསྙད་པར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར། ས་བཅད་རེ་རེ་བཞིན། དེ་ལྟར་བཞག་པའི་དགོས་ཆེད་བསྟན་པ་དགོས་པའི་དོན་དང་། དེའི་ཚིག་དོན་གྱི་གནད་མདོར་བསྡུས་པ་བསྡུས་པའི་དོན་དང་། ཚིག་གི་རིམ་པ་རྣམ་དབྱེ་འཕྲད་དང་བཅས་པ་མ་ནོར་བར་འཆད་པ་ཚིག་གི་དོན་དང་། སྔ་ཕྱི་དང་གོང་འོག་མཚམས་སྦྱོར་བ་མཚམས་སྦྱོར་གྱི་དོན་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་རྒོལ་བའམ་དོགས་པས་ཁུངས་ནས་བསུས་ཏེ་བརྒལ་ལན་གྱི་སྒོ་ནས་གཏན་ལ་དབབ་པ་སྟེ། ཆིང་ཆེན་པོ་ལྔའམ། ཡང་ན་དཀྱུས་ཀྱི་ས་གཅོད་པ་སྟག་མོ་མཆོངས་སྟང་ལྟ་བུ། ཚིག་གི་འབྲུ་གནོན་པ་རུས་སྦལ་གྱི་ནུར་འགྲོས་ལྟ་བུ། སྐབས་ཀྱི་དོན་བསྡུ་བ་སེང་གེའི་འགྱིང་ལྟ་བུ་གསུམ་གང་རུང་གི་སྒོ་ནས་འཆད་དོ། །གཉིས་པ་བཤད་བྱ་དངོས་བཤད་པ་ལ། ཐོག་མར་དགེ་བ་ཀླད་ཀྱི་དོན་དང་། བར་དུ་དགེ་བ་གཞུང་གི་དོན་དང་། ཐ་མར་དགེ་བ་མཇུག་གི་དོན་གསུམ། དང་པོ་ལ་མཚན་བརྗོད་པ་མཆོད་པར་བརྗོད་པ། རྩོམ་པར་དམ་བཅའ་བ་དང་གསུམ། དང་པོ་མཚན་བརྗོད་པ་ལ། དགོས་པའི་དོན་དང་ཚིག་གི་དོན་གཉིས། དང་པོ་དགོས་པ་ལ། སྤྱིར་ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མིང་དུ་བཏགས་པའི་དགོས་པ་ནི། ཇི་སྐད་དུ། མིང་དུ་གདགས་པར་མ་མཛད་ན། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་རྨོངས་པར་འགྱུར། །དེ་བས་མགོན་པོ་ཐབས་མཁས་པས། །ཆོས་རྣམས་མིང་དུ་གདགས་པར་མཛད། །ཅེས་སོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་བསྟན་བཅོས་ལ་མཚན་གསོལ་བའི་དགོས་པ་དབང་པོ་རབ་ཀྱིས་སྨན་པས་ལག་རྩ་བལྟས་པས་ལུས་མགོ་མཇུག་གི་ནད་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ལྟར་མཚན་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་གཞུང་དབུ་ཞབས་ཀྱི་དོན་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་དགོས་པ་ཡོད་དོ། །འབྲིང་གིས་དམག་མིའི་མདའ་བྱང་ལྟར་ཕྱོགས་གར་གཏོགས་ཤེས་པའི་དགོས་པ་ཡོད། ཐ་མས་སྨན་གྱི་ཁ་བྱང་ལྟར་མིང་དོན་གྱི་འབྲེལ་བ་གོ་སྟེ་གླེགས་བམ་འཚོལ་སླ་བ་སོགས་ཀྱི་དགོས་པ་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ་ཚིག་གི་དོན་ལ་གསུམ། མཚན་རྒྱ་སྐད་ལྟར་བཤད་པ། བོད་སྐད་ལྟར་བཤད་པ། སྐད་གཉིས་པོ་ཤན་སྦྱར་ཏེ་མཚན་གྱི་དོན་བཤད་པའོ། །དང་པོ། རྒྱ་སྐད་ལྟར་བཤད་པའི་དགོས་པ་ནི། སྤྱིར་བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་རིང་ལ་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་ནས་པཎ་གྲུབ་ལོ་ཙཱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའི་ཆོས་ཀྱི་དབུར་རྒྱ་གར་སྐད་བྱས་པས་ཆོས་ཁུངས་མར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། བོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལ་ཡང་རྒྱ་གར་གྱི་ཆོས་ཁུངས་མ་དེ་དག་གི་ཁུངས་སུ་བྱས་པ་མཚོན་པ་དང་། རྩོམ་པ་པོ་སྒྲ་རིག་པ་ལ་མ་རྨོངས་པར་སྟོན་པ་དང་། མཐར་ཐུག་སངས་རྒྱས་ནས་ལེགས་སྦྱར་སཾ་སྐྲི་ཏ་ལྷའི་སྐད་ལ་སོགས་འགྲོ་བ་རང་རང་གི་སྐད་དུ་ཆོས་སྟོན་པའི་རྟེན་འབྲེལ་སྒྲིག་པའི་དགོས་པ་དང་གསུམ་མོ། །གཉིས་པ་ཚིག་གི་དོན་ནི། རྒྱ་གར་སྐད་དུ་སོགས་སོ། །